Sonbahar yağışlarıyla birlikte doğada yetişen mantarların sayısı artarken uzmanlardan zehirlenme uyarısı geldi. Ondokuz Mayıs Üniversitesi Acil Tıp ve Fitoterapi Uzmanı Prof. Dr. Türker Yardan, zehirli mantarların pişirilerek veya sirkeli suda bekletilerek güvenli hale getirilemeyeceğini belirtti. Yardan, bazı mantarların karaciğer ve böbrek yetmezliğine, hatta ölüme neden olabileceğini söyledi.
MANTAR ZEHİRLENMESİNDE BELİRTİLER SAATLER SONRA BAŞLAYABİLİR
Doğadan toplanan mantarların tüketilmesi, özellikle sonbahar aylarında ciddi sağlık sorunlarına yol açabiliyor.
Ondokuz Mayıs Üniversitesi (OMÜ) Acil Tıp ve Fitoterapi Uzmanı Prof. Dr. Türker Yardan, ölümcül zehirlenmelere neden olabilen mantar türleri arasında Amanita phalloides olarak bilinen köy göçüren mantarına işaret etti.
Yardan, bu mantarın tüketilmesinin ardından ilk belirtilerin genellikle 6 ila 12 saat içinde ortaya çıktığını belirtti.
Bulantı, kusma ve ishal gibi şikâyetlerle başlayan zehirlenmenin ilerleyen günlerde çok daha ağır sonuçlara neden olabileceğini söyledi.
ŞİKÂYETLERİN AZALMASI ZEHİRLENMENİN GEÇTİĞİ ANLAMINA GELMİYOR
Mantar zehirlenmelerinde en tehlikeli durumlardan biri, ilk belirtilerin ardından kişinin kendisini daha iyi hissetmesi.
Prof. Dr. Yardan, bu geçici iyileşmenin yanıltıcı olabileceğini vurguladı.
Karaciğer ve böbrek hasarının 3 ila 6 gün içerisinde belirginleşebileceğini anlatan Yardan, şu uyarıda bulundu:
"Kişinin şikayetlerinin azalması, zehirlenmenin geçtiği anlamına gelmez. Bu nedenle mantar tüketimi sonrasında zehirlenme şüphesi oluştuğunda belirtilerin ortaya çıkması beklenmemelidir"
MANTARI PİŞİRMEK ZEHİRLİ ETKİSİNİ ORTADAN KALDIRMIYOR
Toplumda zehirli mantarların bazı işlemlerden geçirilerek tüketilebileceğine yönelik yanlış inanışlar bulunuyor.
Prof. Dr. Yardan, mantarları kaynatmanın, iyi pişirmenin, güneşte kurutmanın veya sirkeli ve tuzlu suda bekletmenin zehirli maddeleri etkisiz hale getirmediğini belirtti.
Uzman isim, zehirli mantarların görünüşüne, kokusuna ya da tadına bakılarak güvenilir biçimde ayırt edilemeyeceğini de hatırlattı.
Bu nedenle doğada bulunan bir mantarın yenilebilir olduğuna yalnızca dış özelliklerine bakılarak karar verilmemesi gerekiyor.
ALKOLLE BİRLİKTE TÜKETİLDİĞİNDE RİSK ARTABİLİYOR
Prof. Dr. Türker Yardan, bazı mantar türlerinin alkolle birlikte tüketilmesinin farklı sağlık sorunlarına da neden olabileceğini ifade etti.
Bu durumda çarpıntı, nefes darlığı, göğüs ağrısı ve baş dönmesi gibi belirtilerin ortaya çıkabileceğini söyledi.
Yardan, mantar tüketimi sonrasında görülen şikâyetlerin basit bir gıda zehirlenmesi olarak değerlendirilmemesi gerektiğini vurguladı.
BELİRTİ OLMASA BİLE HASTANEYE BAŞVURULMALI
Mantar zehirlenmesinden şüphelenildiğinde belirtilerin başlamasını beklemek ciddi sonuçlara yol açabiliyor.
Prof. Dr. Yardan, şüpheli mantar tüketimi sonrasında vakit kaybetmeden sağlık kuruluşuna başvurulmasını ve 112 Acil Çağrı Merkezi'ne haber verilmesini önerdi.
Tüketilen mantardan kalan bir örneğin hastaneye götürülmesi, mantarın türünün belirlenmesine ve teşhis sürecine yardımcı olabiliyor.
Aynı mantarı tüketen diğer kişilerin de herhangi bir şikâyetleri bulunmasa bile sağlık kontrolünden geçirilmesi gerekiyor.
KARACİĞER NAKLİNE KADAR GİDEN SONUÇLAR DOĞURABİLİYOR
Zehirli mantarlar, ağır vakalarda karaciğer ve böbrek yetmezliğine neden olabiliyor.
Uzmanlar, bazı hastalarda karaciğer naklinin gerekli hale gelebileceğini belirtiyor.
Prof. Dr. Yardan, mantar zehirlenmelerinden korunmak için doğadan toplanan ve güvenilirliği bilinmeyen mantarlar yerine denetimli koşullarda yetiştirilen kültür mantarlarının tercih edilmesini tavsiye etti.
