Portekiz’de gençlerin alkol, tütün ve uyuşturucu kullanımında genel olarak düşüş yaşanırken, sorunlu davranışların belirli ve daha kırılgan bir öğrenci grubunda yoğunlaştığı belirlendi.
Bağımlılık Davranışları ve Bağımlılıklar Enstitüsü’nün (ICAD) yayımladığı ECATD-CAD 2024 araştırması, devlet okullarında eğitim gören 13-18 yaş arası öğrencilerin bağımlılık davranışlarını ve bu davranışların yol açtığı sorunları mercek altına aldı.
SORUNLU DAVRANIŞLARDA GENEL DÜŞÜŞ VAR
Araştırma, 2019’da yapılan önceki çalışmaya kıyasla olumlu bir tablo ortaya koydu. Şiddet davranışları, kazalar, hastane yatışları, riskli cinsel davranışlar ve benzeri olumsuz durumların tamamında deneyim oranlarının azaldığı belirtildi. Öğrencilerin okul performansının yükselmesi, aile denetiminin güçlenmesi ve gece dışarı çıkma sıklığının azalması da riskli davranışlara karşı daha koruyucu bir ortamla ilişkilendirildi.
RİSK EN KIRILGAN GENÇLERDE TOPLANIYOR
Olumlu tabloya rağmen ICAD, en riskli davranışların giderek daha küçük ama daha kırılgan bir ergen grubunda yoğunlaştığı uyarısında bulundu.
Bu grupta düşük okul başarısı, zayıf ebeveyn denetimi, sık gece dışarı çıkma ve düşük fiziksel ya da duygusal iyi oluş gibi özelliklerin daha sık görüldüğü belirtildi. Araştırmaya göre toplam tüketici sayısındaki düşüş, belirli gruplara yönelik destek ihtiyacını ortadan kaldırmıyor.
ALKOL VE UYUŞTURUCU BİRLİKTE KULLANILDIĞINDA RİSK ARTIYOR
Araştırmada hem alkol hem de yasa dışı uyuşturucu kullanan gençlerin, yalnızca alkol kullananlara göre daha fazla sorun yaşadığı görüldü. Bu grupta kazalara karışma, polisle sorun yaşama, siber zorbalık ve riskli cinsel davranışların daha yüksek oranlarda görüldüğü belirtildi. Bununla birlikte ICAD, sorunlu olayların çoğunun doğrudan bir kullanım epizodunun hemen ardından gerçekleşmediğinin de altını çizdi.
BAZI GENÇLER ALKOLÜ “SORUNLARI UNUTMAK” İÇİN KULLANIYOR
Araştırmaya göre alkol kullanımında eğlenme, zevk alma ve sosyalleşme motivasyonları hâlâ öne çıkıyor. Ancak gençlerin bir bölümünün alkolü sorunlarını unutmak amacıyla kullandığı görüldü. ICAD, bu durumun zararlı tüketim kalıpları ve bağımlılık gelişimi açısından önemli bir risk göstergesi olabileceğini belirtti.
SOSYAL MEDYA EN BÜYÜK ENDİŞE KAYNAĞI
Madde içermeyen bağımlılık davranışlarında ise en fazla dikkat çeken başlık sosyal medya kullanımı oldu. Gençlerin önemli bir bölümü sosyal ağlarda geçirdikleri sürenin aşırı olduğunu kabul etti. Dijital oyunlardaki sorunlu kullanım göstergeleri genel olarak sabit kalırken, para karşılığı kumar oynayan gençlerin oranında artış görüldü.
KIZLAR VE ERKEKLERDE RİSKLER FARKLI
Araştırma, cinsiyetler arasında da bazı farklılıklar olduğunu gösterdi. Erkek öğrencilerde polisle sorun yaşama, dijital oyun ve para karşılığı kumar riskleri daha yüksek görünürken; kız öğrencilerde sosyal medyanın sorunlu kullanımı ve duygusal sıkıntılarla baş etmek için alkole yönelme daha fazla öne çıktı.
ALENTEJO EN FAZLA OLUMSUZ GÖSTERGENİN GÖRÜLDÜĞÜ BÖLGE
Bölgesel sonuçlarda Alentejo, en fazla olumsuz göstergenin görüldüğü bölge olarak öne çıktı. Azor Adaları Özerk Bölgesi ikinci sırada yer alırken, Lizbon’un 2019’daki kadar kırılgan bir görünüm sergilemediği belirtildi.
