Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ), gençlerin fiziksel aktivite alışkanlıklarına ilişkin yeni araştırmasının sonuçlarını açıkladı. Dünya genelinde 11-17 yaş grubundaki her dört gençten birinin, haftanın hiçbir gününde önerilen 60 dakikalık fiziksel aktivite düzeyine ulaşamadığı belirlendi. Yaklaşık 240 milyon genci ilgilendiren araştırma, hareketsizliğin özellikle kız çocuklarında daha yaygın olduğunu ortaya koydu.
3,2 MİLYONDAN FAZLA GENCİN VERİLERİ İNCELENDİ
DSÖ'nün 4 Kasım 2026'da duyurduğu ve The Lancet Global Health dergisinde yayımlanan araştırmada, 140 ülke ve bölgeden 3,2 milyondan fazla gencin verileri değerlendirildi. Çalışma, 389 nüfus temelli araştırmadan elde edilen bulgulara dayandırıldı.
Sonuçlara göre gençler, haftada ortalama 2,7 gün en az 60 dakika fiziksel aktivite yapıyor. Haftanın her günü bu süreye ulaşabilenlerin oranı ise yalnızca yüzde 14 olarak hesaplandı.
DSÖ, son 15 yılda gençlerin fiziksel aktivite düzeylerinde belirgin bir iyileşme yaşanmadığını bildirdi.
KIZ ÇOCUKLARINDA HAREKETSİZLİK DAHA YAYGIN
Araştırma, kız ve erkek çocuklarının fiziksel aktivite düzeyleri arasında fark bulunduğunu gösterdi. Kızların yüzde 28'i, erkeklerin ise yüzde 22'si haftanın hiçbir gününde önerilen 60 dakikalık aktivite süresine ulaşamadı.
Her gün yeterli düzeyde hareket edenlerin oranı kızlarda yüzde 11, erkeklerde yüzde 17 olarak belirlendi.
DSÖ Genel Direktörü Tedros Adhanom Ghebreyesus, gençlerin fiziksel aktivitesini artırma konusunda son 15 yılda sınırlı ilerleme sağlandığını belirtti. Ghebreyesus, özellikle kız çocuklarının daha az hareket ettiğine dikkat çekerek okulların ve yaşam alanlarının gençlerin güvenle spor yapabileceği şekilde düzenlenmesi gerektiğini vurguladı.
HAREKETSİZLİK HANGİ HASTALIKLARIN RİSKİNİ ARTIRIYOR?
DSÖ'ye göre yetersiz fiziksel aktivite, uzun vadede kalp-damar hastalıkları, tip 2 diyabet ve bazı kanser türleri açısından risk oluşturuyor. Düzenli hareket etmek ise çocukların kemik ve kas gelişimini desteklerken fiziksel dayanıklılıklarına ve ruh sağlıklarına katkı sağlıyor.
Fiziksel aktivitenin kaygı ve depresyon belirtilerini azaltmaya yardımcı olabildiği, dikkat ve öğrenme becerilerini de olumlu etkileyebildiği belirtiliyor.
Araştırmada ülkeler arasında da önemli farklılıklar görüldü. Haftanın hiçbir gününde 60 dakikalık aktivite düzeyine ulaşamayan gençlerin oranı bazı ülkelerde yüzde 4 seviyesindeyken bazılarında yüzde 40'ı aştı.
DSÖ'DEN OKULLARA VE YEREL YÖNETİMLERE ÇAĞRI
Dünya Sağlık Örgütü, gençlerde hareketsizliği azaltmak için okullarda fiziksel aktivite olanaklarının artırılmasını, güvenli yürüyüş ve bisiklet yollarının geliştirilmesini önerdi.
Kurum, spor alanlarına erişimin kolaylaştırılması ve gençlerin günlük yaşamda daha fazla hareket edebileceği ortamların oluşturulması gerektiğini belirtti. Özellikle kız çocuklarının ve fiziksel aktivite düzeyi düşük grupların ihtiyaçlarına öncelik verilmesi istendi.
DSÖ, araştırmada kullanılan hareketsizlik ölçütünün gençlerin hiç hareket etmediği anlamına gelmediğini, haftanın hiçbir gününde önerilen 60 dakikalık orta veya yüksek yoğunlukta fiziksel aktivite düzeyine ulaşamadıklarını ifade ettiğini bildirdi.
