İspanya’da yürütülen yeni bir araştırma, beynin mevcut anıları korurken yeni bilgileri nasıl hafızaya ekleyebildiğine dair önemli bulgular ortaya koydu. Çalışmada, hipokampustaki belirli nöronların yeni deneyimlerin hafızaya dahil edilmesinde ve eski anıların korunmasında rol oynadığı belirlendi.
ARAŞTIRMANIN ODAĞINDA HİPOKAMPUS VAR
İspanya Ulusal Araştırma Konseyi ile Miguel Hernández Üniversitesi tarafından işletilen Sinirbilimleri Enstitüsü araştırmacıları, çalışmada beynin hafıza oluşumunda görev alan hipokampus bölgesine odaklandı. PLOS Biology dergisinde yayımlanan araştırmaya göre, hipokampusun dentat girus adı verilen bölümünde bulunan belirli nöronlar, yeni deneyimlerin hafızaya eklenmesine yardımcı olmak için diğer hücrelerin faaliyetini baskılıyor.
FARELER ÜZERİNDE DENEY YAPILDI
Araştırmacılar, bu baskılama mekanizmasını artırıp azaltarak fareler üzerinde deneyler gerçekleştirdi. Çalışmanın eş lideri Encarni Marcos, baskılama düzeyi normalin altına indiğinde hafızanın daha iyi geri çağrılması ve daha ayrıntılı hatırlanmasıyla uyumlu davranışların görüldüğünü söyledi.
HER DURUM İÇİN TEK BİR “EN İYİ” SEVİYE YOK
Araştırmanın dikkat çeken sonuçlarından biri, sinir hücrelerindeki baskılama düzeyinin her durumda aynı etkiyi yaratmaması oldu. Ekip tarafından kullanılan hesaplamalı modele göre, hafıza yükü düşük olduğunda daha düşük inhibitör etkinlik avantaj sağlayabiliyor. Ancak hafızaya eklenecek bilgi miktarı arttığında aynı durum geçerli olmuyor.
BEYİN MEVCUT ANIYI DA KORUYABİLİYOR
Çalışmada, dentat girusun bazı durumlarda yeni bilgilerin mevcut anılara eklenmesini kolaylaştırabileceği, bazı durumlarda ise eski anıyı yeni uyaranlara karşı daha sağlam tutabileceği belirtildi. Bu sürecin, bilginin bağlamsal önemi ve araştırmacıların “görev talepleri” olarak tanımladığı koşullara göre değişebileceği ifade edildi.
HAFIZA SİSTEMİ DİNAMİK ÇALIŞIYOR
Encarni Marcos, elde edilen sonuçların beynin hafıza sistemini sabit bir şekilde değil, koşullara göre dinamik biçimde ayarladığına işaret ettiğini söyledi. Marcos, “Bu sonuçlardan çıkardığımız yorum, işleyiş biçimini dinamik olarak ayarlayan ve baskılamayı kullanan bir mekanizmanın var olduğu” ifadelerini kullandı.
