Temel Reis’le hafızalara kazınan ıspanak, demir denildiğinde hâlâ ilk akla gelen sebzeler arasında. Oysa sofrada çoğu zaman süs olarak kalan maydanoz da demir içeriyor. İki yeşilliği karşılaştırırken gözden kaçan nokta ise şu: Besin tablosundaki 100 gram ile tabağınıza koyduğunuz miktar aynı olmayabilir.
BİRKAÇ DAL MAYDANOZLA BİR TABAK ISPANAK AYNI DEĞİL
Hematoloji Uzmanı Doç. Dr. Handan Çipil’in paylaştığı bilgilerde maydanozun 100 gramındaki demir miktarı yaklaşık 6 miligram olarak belirtiliyor.
Bu rakam, küçük bir tutam maydanozdan aynı miktarda demir alınacağı anlamına gelmiyor. Örneğin 10 gram maydanoz, bu değer üzerinden hesaplandığında yaklaşık 0,6 miligram demir sağlıyor. Karşılaştırmanın anlamlı olması için besinlerin aynı ağırlıkta ve benzer hazırlanma koşullarında değerlendirilmesi gerekiyor.
TABAKTAKİ DEMİRİN TAMAMI VÜCUDA GEÇMİYOR
Demir içeren bir yiyeceği tüketmek, içindeki demirin tamamının emileceği anlamına gelmiyor. Bitkisel kaynaklardaki “hem olmayan demir”, hayvansal kaynaklardaki hem demire göre daha düşük oranda emiliyor.
Bu yüzden maydanoz, ıspanak veya mercimek arasında tek bir “kazanan” aramak yerine beslenmede çeşitlilik sağlamak daha anlamlı.
YANINA EKLEDİĞİNİZ BESİN FARK YARATABİLİR
Bitkisel demir kaynaklarını C vitamini içeren yiyeceklerle birlikte tüketmek, emilimi artırmaya yardımcı oluyor. Mercimeğin yanında biber, yeşil salatada limon veya öğünde domates kullanmak bu eşleşmelere örnek oluşturuyor.
Çayda ise zamanlamaya dikkat etmek gerekiyor. Doç. Dr. Çipil, özellikle demir eksikliği bulunanların çayı demir içeren öğünlerle birlikte veya hemen ardından içmemesini öneriyor.
YORGUNLUĞU TEK BİR BESİNLE ÇÖZMEYE ÇALIŞMAYIN
Demir eksikliği anemisi halsizlik ve enerji kaybına yol açabiliyor. Ancak sürekli yorgunluk yalnızca demir eksikliğine bağlanmamalı.
Yakınmalar uzuyorsa nedeninin değerlendirilmesi gerekiyor. Demir takviyesine de gelişigüzel başlanmamalı; fazla demir alımı zararlı olabiliyor.