Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ), 4,5 kilogram ve altındaki bebekler için geliştirilen ilk sıtma tedavisi olan Coartem Baby’yi “ön yeterlilik” listesine aldı. Yeni tedavi, özellikle 5 yaş altı çocuklarda görülen ve dünya genelinde sıtma kaynaklı ölümlerin yaklaşık dörtte üçünü oluşturan vakalara yönelik önemli bir boşluğu doldurmayı hedefliyor.
BEBEKLER İÇİN ÖZEL FORMÜL
DSÖ Genel Direktörü Tedros Adhanom Ghebreyesus, bugüne kadar bebeklerin daha büyük çocuklar için geliştirilen ilaçlarla tedavi edildiğini, bunun doz hataları ve yan etki riskini artırdığını belirtti.
Yeni artemether-lumefantrin kombinasyonu, özellikle Afrika’da sıtmanın yaygın olduğu bölgelerde her yıl doğan yaklaşık 30 milyon bebek için önemli bir gelişme olarak değerlendiriliyor.
GELİŞTİRME VE ONAY SÜRECİ
İlaç, Novartis ve Medicines for Malaria Venture (MMV) iş birliğiyle geliştirildi. 2 kilogram ağırlığa kadar yeni doğanlarda kullanılabilen tedavi, Temmuz 2025’te İsviçre’nin ilaç otoritesi Swissmedic tarafından onaylandı.
İlk olarak Gana’da uygulanmaya başlayan tedaviyle binlerce bebeğin tedavi edildiği ve beklentilerin üzerinde sonuç alındığı bildirildi.
KÜRESEL DAĞITIMIN ÖNÜ AÇILIYOR
DSÖ’nün ön yeterlilik kararı, ilacın küresel sağlık kuruluşları tarafından toplu şekilde satın alınmasının önünü açıyor. Bu liste, UNICEF ve Küresel Fon gibi kuruluşların düşük gelirli ülkelere yönelik ilaç ve aşı tedarikinde referans olarak kullanılıyor. MMV yetkilileri, bu adımın ilacın geniş çaplı erişimi için kritik bir eşik olduğunu vurguladı.
İlacın yaygın kullanımı için bir sonraki adım, DSÖ tedavi rehberlerine dahil edilmesi olacak. Bu sürecin 2026 ortalarında tamamlanması bekleniyor.
AFRİKA ÜLKELERİ DE SÜRECE DAHİL
Yeni tedavi için yürütülen küresel onay sürecine Burkina Faso, Fildişi Sahili, Kenya, Malawi, Mozambik, Nijerya, Uganda ve Tanzanya da dahil oldu. Bu model, düşük gelirli ülkelerin düzenleyici süreçlerini hızlandırmayı amaçlıyor.
YENİ TESTLER DE DEVREDE
DSÖ ayrıca, mevcut testlerin tespit edemediği sıtma türlerini belirleyebilen üç yeni hızlı tanı testini de ön yeterlilik listesine ekledi. Tedros, yeni tedavi, aşılar ve tanı yöntemleriyle birlikte sıtmayla mücadelede önemli bir ilerleme kaydedildiğini belirtti.
