Biruni Üniversitesi Uygulamalı Bilimler Fakültesi Gastronomi ve Mutfak Sanatları Bölümü Dr. Öğr. Üyesi Aslı Muslu Can, pestisitlerin tarımsal üretimde verimliliği artırmak amacıyla yaygın olarak kullanıldığını ancak bilinçsiz kullanımın insan sağlığı ve çevre açısından risk oluşturduğunu belirtti.
“PESTİSİT KALINTILARI İNSAN VÜCUDUNA GİREBİYOR”
Can, pestisitlerin böcek, yabancı ot ve mantarlarla mücadelede kullanılan kimyasal ya da biyolojik maddeler olduğunu belirterek şu ifadeleri kullandı:
“İnsektisitler, böcekleri, herbisitler, yabancı otları, fungisitler ise mantarları kontrol altına almak için kullanılır. Bu maddeler, tarımsal üretimde verim kaybını azaltmak ve ürün kalitesini artırmak amacıyla yaygın şekilde tercih ediliyor. Pestisit kalıntıları, gıdalar aracılığıyla insan vücuduna girebiliyor. Uygun doz ve kullanım talimatlarına uyulmadığında, bu kalıntılar birikim gösterebilir. Uzun süreli maruziyet hormon dengesizlikleri, sinir sistemi bozuklukları, bağışıklık sisteminde zayıflama ve bazı kanser türleriyle ilişkilendiriliyor. Özellikle çocuklar, yaşlılar ve hamile bireyler, bu etkiler karşısında daha hassas grupta yer alıyor.”
ÇEVRE VE EKOSİSTEM DE ETKİLENİYOR
Pestisitlerin yalnızca hedef zararlıları değil, faydalı böcekleri ve ekosistemi de etkileyebildiğini belirten Can, toprak ve su kaynaklarında uzun vadeli kirliliğe yol açabileceğini ifade etti.
TÜKETİCİLERE ÖNERİLER
Türkiye’de pestisit kullanımının belirli limitler çerçevesinde denetlendiğini aktaran Can, tüketicilerin maruziyeti azaltmak için sebze ve meyveleri bol suyla yıkaması, mümkünse kabuklarını soyması ve güvenilir üreticilerden alışveriş yapması gerektiğini kaydetti.
Can, pestisitlerin modern tarımın önemli bir parçası olduğunu ancak bilinçsiz kullanımın ciddi sağlık ve çevre sorunlarına neden olabileceğini vurguladı.
