Dünyada yaklaşık 170 milyon kadını etkilediği tahmin edilen Polikistik Over Sendromu’nun (PCOS) adının değiştirilmesi gündemde. Uluslararası bilim insanları ve sağlık kuruluşlarından oluşan bir konsorsiyum, hastalığın artık “Poliendokrin Metabolik Over Sendromu” (PMOS) olarak adlandırılması gerektiğini açıkladı.
Karar, Avrupa Endokrinoloji Kongresi kapsamında duyurulurken, önerinin arkasında sağlık uzmanları, hasta temsilcileri ve savunucuların yer aldığı 14 yıllık bir çalışma bulunuyor.
MEVCUT İSİM “YETERSİZ VE YANILTICI”
Uzmanlara göre “Polikistik Over Sendromu” ifadesi, hastalığı yalnızca yumurtalıklarla ve kısırlıkla sınırlıymış gibi gösteriyor. Oysa sendrom; hormonal, metabolik ve psikolojik etkileri olan çok yönlü bir tabloyu ifade ediyor.
Araştırmacılar, mevcut ismin bu geniş etki alanını yansıtmadığını ve hastalığın doğru anlaşılmasını zorlaştırdığını vurguluyor.
HASTALIK YUMURTALIKLARLA SINIRLI DEĞİL
PCOS; düzensiz adet, yumurtlama problemleri, aşırı kıllanma ve akne gibi belirtilerle ortaya çıkabiliyor. Ancak uzmanlara göre etkileri bununla sınırlı değil.
Sendromun; insülin direnci, obezite, tip 2 diyabet ve yağlı karaciğer hastalığı riskini artırdığı biliniyor. Günümüzde hastaların yaklaşık yüzde 85’inde insülin direnci görüldüğü tahmin ediliyor.
Buna rağmen birçok hastanın metabolik açıdan yeterince değerlendirilmediği ifade ediliyor.
“KİST” ALGISI GERÇEĞİ YANSITMIYOR
Finlandiyalı kadın hastalıkları ve doğum uzmanı Terhi Piltonen, mevcut isimde yer alan “kistik” ifadesinin de yanlış algılara yol açtığını belirtiyor.
Piltonen’e göre pek çok kişi, hastalığın yumurtalıklarda büyük kistler oluşturduğunu düşünüyor. Oysa gerçekte görülen yapıların çoğu, gelişimini tamamlayamamış küçük yumurta foliküllerinden oluşuyor. Hatta bazı hastalarda bu yapılar ultrason incelemelerinde dahi görülmeyebiliyor.
MODERN YAŞAM VE METABOLİK ETKİLER
Uzmanlar, sendromun yalnızca üreme sistemiyle ilişkilendirilmesinin, kilo sorunları, metabolik hastalıklar ve ruh sağlığı belirtileri yaşayan kadınların göz ardı edilmesine yol açtığını belirtiyor.
İsim değişikliğinde “metabolik” ifadesinin yer almasının, hastalığın daha doğru değerlendirilmesine katkı sağlayabileceği ifade ediliyor.
TEDAVİDE BELİRSİZLİK SÜRÜYOR
Hastalığın kesin nedeni henüz bilinmiyor ve tam bir tedavisi bulunmuyor. Günümüzde hormon düzenleyici tedaviler ve metabolik yaklaşımlarla semptomların kontrol altına alınması hedefleniyor.
Diyabet ilacı metformin de bazı hastalarda kullanılmasına rağmen, birçok ülkede hâlâ bu kullanım için resmi onay bulunmuyor.
HEDEF: DSÖ’NÜN RESMİ KABULÜ
Önümüzdeki üç yıl boyunca PCOS ve PMOS isimlerinin birlikte kullanılması planlanıyor. Bu süreçte kamuoyunun bilgilendirilmesi ve sağlık otoritelerinin yeni isme uyum sağlaması hedefleniyor.
Uzun vadede ise Dünya Sağlık Örgütü’nün (DSÖ) Hastalıkların Uluslararası Sınıflandırması (ICD) sisteminde “PMOS” adının resmi olarak kabul edilmesi amaçlanıyor.
